Blog | , oktober 27, 2014

Talking Back to the Media

Baldessari

Van ‘Talking Back to the Media’, een kunstenaarsmanifestatie uit 1985, zijn er tot december televisie-uitzendingen en interviews te zien in een kamer in het souterrain van de Appel arts centre. Een aantal toonaangevende kunstenaars als John Baldessari, Barbara Kruger en General Idea gebruikten diverse media om ‘terug te praten’. Toegegeven, ik kreeg met de aanwezigheid van mijn dochter niet veel meer dan de kans me te vergapen aan een selectie uit het archief in een kijkkast. Vooral de poster van John Baldessari als aankondiging van de manifestatie trok mijn aandacht.

De poster laat een grote wijzende vinger zien van een man die op zo’n manier op het papier is geplaatst dat met name zijn zwarte pak als een grafische vorm zichtbaar is. Het vest hangt zo op de broek dat het een neus lijkt, het pak vormt daarmee het profiel van een gezicht. De witte kol snijdt een frisse driehoek uit dit zwarte kader als een streng oog. Het is de wijzende vinger die de uiteindelijke aandacht trekt, streng en bestraffend: Talking to the media. En er wordt terug gewezen, een kleinere hand, beschuldigend en verontschuldigend. Toen ik van de kijkkast opkeek naar een videoprojectie op de wand van de kamer, zag ik het volgende: in een kaal vergaderzaaltje praat een man met een baard, John Baldessari, gelaten zijn publiek toe. Hij zit gebogen achter de witte tafel, het hoofd er haast op rustend. Met de mond beweegt de baard traag, zoals een koe, rustend in het gras, zijn maaltijd vermaalt.

Het camerastandpunt is dat van de toeschouwer. Er wordt over en tussen de hoofden heen gefilmd. Van het publiek zijn de voorste drie rijen zichtbaar. Een hand van een van de toeschouwers neemt een zesde van het beeld in. De vinger aan de hand is druk bezig. Een vinger gaat wijzend het oor in en er weer uit. Gaat in het oor, wrijft en peutert, gaat het oor weer uit. De vinger volgt nu de oorschelp en gaat achter de oorschelp langs tot bij de plaats waar de haarlijn stopt en het oor begint. Op de voorste rij kijken nu twee vrouwen elkaar aan en lachen, om wat de man zegt waarschijnlijk, maar de man praat onverstoord. De vinger gaat door, zoals een kat in volle concentratie zijn oren kuist: het dier likt genoeglijk aan de poot, zo wordt de poot het verlengde van zijn tong. Een tong die alle holtes van het oor bereikt, de beweging herhalend: likkend en wrijvend.

De camera zoomt nu langzaam in, langs de vinger, langs het oor tussen de hoofden door naar de man die nog steeds kauwend praat. Net voor de camera het hoofd waaraan het oor en waarin de vinger voorbij is gegaan, komt de vinger tot rust, neemt zijn plaats weer in aan de hand op de schoot. Nu het euvel weer tot rust is gekomen, wens ik dat de camera zijn oorspronkelijke plaats inneemt. Zoals het een geïnteresseerde toeschouwer beaamt die zich door niets laat afleiden.

 

Talking Back to the Media is te zien tot 21 december 2014 in De Appel arts centre, Prins Hendrikkade 142 in Amsterdam.

Over de auteur:

Ruth Verraes (1980, BE) is kunstenaar en woont en werkt in Amsterdam. Ze studeerde aan het Sint-Lucas (MA) in Gent en de Rietveld Academie (BA) in Amsterdam. Recente exposities en presentaties: So it must be a stone (Belgische ambassade, Den Haag 2014), Het ding dat begint begint (C&H art space, Amsterdam 2013), So sieht es aus (met Nana Kreft, Axel Obiger, Berlijn 2013). www.ruthverraes.com