Blog | Ruth Verraes, mei 3, 2012

In de Torstrasse…

Wat ik zo bijzonder vind – en weinig mensen geloven me – is dat het abstracte werk van Mondriaan naar de werkelijkheid verwijst. Hier is een fotograaf aan het woord die voor een enorme foto staat waar vierkante ramen van een gebouw worden afgewisseld door felblauwe vierkante vlakken. Verwijst niet elk abstract werk naar de werkelijkheid, vraag ik de fotograaf ietwat ontgoocheld nu hij over Mondriaan begint.

 

In een ruïneus gebouw zonder ramen en deuren toveren de witgekalkte muren de ruimte om tot een galerie. Van buitenaf ziet het werk eruit alsof tientallen kinderhandjes de muren met  felroze, groene en blauwe verf hebben bewerkt. Binnengekomen blijken het schilderijen te zijn, keurig ingelijst. Het is moeilijk de eerste indruk nu nog uit het werk te herleiden. Waar de vlekken en kwaststrepen veel van het witte doek vrij laten, ontstaat er een dieptewerking. Bekijk je het doek in zijn geheel, dan merk je hoe gelijkaardige kleuren zich bundelen. Het wit vormt een baan die het doek in tweeën deelt zoals een pad doet met een landschap. Het gebundelde blauw een meer, het groen een veld, het roze bloemen. Is het werk gebaseerd op de werkelijkheid, vraag ik. De schilder lacht en vraagt zich af of dat niet voor alle beeldende kunst geldt.

 

Neem de kunstenaar Maarten Janssen. In recent werk doopt hij dobbelstenen in de verf die hij over zijn doeken laat rollen. De dobbelstenen trekken banen en verdelen het doek in vlakken. Het cijfer geeft aan hoeveel vlakken hetzelfde kleur krijgen. Er wordt horizontaal gedobbeld, maar het werk wordt verticaal tegen de muur gepresenteerd. Het is simpel, stelt hij, als je goed kijkt, kan je makkelijk herleiden hoe het werk tot stand komt. Zit in een goed werk de sleutel tot het werk gevat? Een curator vertelt me dat het went om in een korte tijd veel werk te bekijken. Wat niet meteen aanspreekt laat je links liggen. Een goed werk laat zich snel lezen.

 

Nu ik in de ruïneuze galerie in de Torstrasse in Berlijn wat meer tijd neem om het werk te lezen, sta ik voor een peinture automatique. Jawel, het liet zich in de eerste indruk al lezen, maar wat vertelt dit nu over de kwaliteit?

 

III Ein zeitgenössischer Ort für Kunst, Co Verlag, Torstrasse 111, Berlijn, www.tor111.de

www.maartenjanssenmaartenjanssen.nl

Ruth Verraes (België, 1980) rondde in 2006 de opleiding Beeld en Taal af aan de Gerrit Rietveld Academie in Amsterdam en is master in de grafische vormgeving. Haar beelden en teksten ontstaan vanuit een onderzoek naar hoe de omgeving vorm krijgt, dankzij en ondanks de taal. Bevreemdende landschappen en objecten, korte poëtische en beschouwende teksten kenmerken haar installaties, lezingen en performances. Werk van haar was eerder te zien en te horen bij onder meer Ellen de Bruyne PROJECTS in Amsterdam.